Σενάρια για υποχρεωτική αναδιάρθρωση

Ο ρόλος των hedge funds, οι ρήτρες συλλογικής δράσης και το PSI

Ο ρόλος των hedge funds, οι ρήτρες συλλογικής δράσης και το PSI
Την Πέμπτη θα έρθει στην Αθήνα ο Τσαρλς Νταλάρα του IIF   (Φωτογραφία:  Associated Press )
in.gr audio player
Αθήνα
Στην τελική ευθεία έχουν εισέλθει οι διαπραγματεύσεις της κυβέρνησης με το λόμπι των τραπεζιτών (IIF) για το PSI και όπως όλα δείχνουν πολύ σύντομα θα υπάρξει συμφωνία για το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους, απαραίτητη προϋπόθεση για τη νέα δανειακή σύμβαση των 100+30 δισ. ευρώ.

O επικεφαλής του IIF Τσαρλς Νταλάρα θα έρθει στην Αθήνα την Πέμπτη, όπως είπε στο in.gr o εκπρόσωπος του Ινστιτούτου, Φρανκ Βογκλ. Ο κ. Νταλάρα θα έχει επαφές με τον πρωθυπουργό Λ. Παπαδήμο και τον υπουργό Οικονομικών Ευ. Βενιζέλο.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, στο πλαίσιο της συμφωνίας η μείωση της ονομαστικής αξίας θα είναι 50% (103 από τα 206 δισ. ευρώ), το επιτόκιο θα είναι κοντά στο 5%, ενώ οι ζημίες σε όρους καθαρής παρούσας αξίας θα προσεγγίσουν το 65%. 

Εφόσον οι δύο πλευρές συμφωνήσουν τα νέα ομόλογα να έχουν 30ετή διάρκεια, τότε το επιτόκιο θα είναι χαμηλότερο από 5% έως το 2020 και θα αυξάνεται στη συνέχεια, χωρίς όμως, όπως εκτιμάται να ξεπερνά σε μέσα επίπεδα το 5%.

Κοντά στο 5% άλλωστε είναι και το μέσο κόστος δανεισμού (κουπόνι) του Ελληνικού Δημοσίου στα υφιστάμενα ομόλογα.

Εναλλακτικά, μπορεί να υπάρξουν δύο επιλογές: 20ετή ομόλογα με επιτόκιο 4% και 30ετή με 5%.

Συμφωνία φαίνεται πως υπάρχει και την υπαγωγή των νέων ομολόγων στο αγγλικό δίκαιο, όπου θα έχουν το ίδιο (pari pasu) νομικό καθεστώς με τα δάνεια από τον EFSF.

Τα ομόλογα που διέπονται από το αγγλικό δίκαιο είναι λίγο πάνω από 18 δισ. ευρώ, ενώ από το ελληνικό 237 δισ. ευρώ.

Το πρόβλημα που υπάρχει σχετικά με το PSI+, είναι ότι ορισμένοι ομολογιούχοι και κυρίως τα hedge funds δεν θέλουν να συμμετέχουν εθελοντικά στην αναδιάρθρωση, γεγονός που φέρνει πιο κοντά τις ρήτρες συλλογικής δράσης, η ενδεχόμενη εφαρμογή των οποίων θα οδηγήσει σε πιστωτικό γεγονός και την ενεργοποίηση των CDS.

Τις τελευταίες ημέρες υπάρχει σειρά δημοσιευμάτων στα διεθνή ΜΜΕ σχετικά με τα προβλήματα που δημιουργούν οι βραχυπρόθεσμοι «παίκτες» (κυρίως τα hedge funds) στην ομαλή ολοκλήρωση της συμφωνίας για την ανταλλαγή ομολόγων, καθώς εκμετάλλευτηκαν τις αδυναμίες του σχεδίου και το γεγονός ότι τα ομόλογα που έχει η ΕΚΤ στο χαρτοφυλάκιο της, εκτιμώμενης ονομαστικής αξίας 45 δισ. ευρώ, θα εξαιρεθούν από το «κούρεμα».

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της JP Morgan, από τα 206 δισ. ευρώ ελληνικό χρέος που έχουν στην κατοχή τους ιδιώτες, περίπου τα 80 δις ανήκουν σε «ανεξάρτητους» επενδυτές (κρατικά επενδυτικά κεφάλαια, hedge funds και φυσικά πρόσωπα). Απ' αυτά περίπου 15 με 20 δις εκτιμάται ότι ανήκουν σε hedge funds

Τα υπόλοιπα ανήκουν στις μεγάλες τράπεζες, που, αν και βεβαίως δεν θέλουν να φορτωθούν με τις ζημίες από την αναδιάρθρωση και προσπαθούν να καθυστερήσουν όσο είναι δυνατό τη διαδικασία  (επιτυχώς απ' ότι φαίνεται τους τελευταίους μήνες), σε κάθε περίπτωση έχουν πολλούς λόγους να συμμετάσχουν στο PSI+.

Επιπλέον, τα δύο τελευταία χρόνια έχουν προχωρήσει σε ρευστοποιήσεις των ελληνικών (και όχι μόνο πλέον) ελληνικών ομολόγων που είχαν στην κατοχή τους και οι μόνοι διαθέσιμοι αγοραστές (εκτός από την ΕΚΤ) ήταν ακριβώς οι βραχυπρόθεσμοι επενδυτές.

«Το παιχνίδι έχει ως εξής: 'Θα αναγκαστούν να με πληρώσουν'. Η Ελλάδα θα θέλει να αποφύγει τη χρεοκοπία, συνεπώς, αν πετύχει αναδιάρθρωση για το 80% και πληρώσει τους υπόλοιπους, αυτό θα είναι ακόμη καλύτερο», σχολίασε στο Reuters στέλεχος της χρηματιστηριακής Exotix.

Σε δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας Handelsblatt την Πέμπτη, με τίτλο «τα hedge funds στοιχηματίζουν στην πτώχευση της Ελλάδας», αναφέρεται ότι αυτά ο μεγαλύτερος παράγοντας αβεβαιότητας, ενώ εκτιμάται ότι δεν πρόκειται να επιτευχθεί ποσοστό 100% στη συμμετοχή των ιδιωτών.

Όπως επισημαίνεται, έχουν αγοράσει ομόλογα (σ.σ. σε πολύ χαμηλές τιμές) και CDS, γιατί στοιχηματίζουν στην πτώχευση και -βεβαίως- δεν έχουν κανένα ενδιαφέρον για τη σωτηρία της χώρας.

Όπως δηλώνει στην εφημερίδα τραπεζική πηγή που συμμετέχει στις διαβουλεύσεις, «θα είμαστε ευχαριστημένοι» αν το ποσοστό συμμετοχής ξεπεράσει το 50%.

Τα ομόλογα της ΕΚΤ

Με το πρόγραμμα παρεμβάσεων στη δευτερογενή αγορά, η ΕΚΤ υπολογίζεται ότι έχει στην κατοχή της ελληνικά κρατικά ομόλογα ονομαστικής αξίας 45 δισ. ευρώ περίπου (σ.σ. η ΕΚΤ ανακοινώνει μόνο τα στοιχεία για τις συνολικές αγορές σε εβδομαδιαία βάση).

Αυτά εκτιμάται από παράγοντες της αγοράς ότι τα απέκτησε περίπου στο 80% της ονομαστικής τους αξίας, δηλαδή ξόδεψε περί τα 35 δισ. ευρώ.

Η ΕΚΤ εξαιρείται από το «κούρεμα» και αυτό το γεγονός δημιουργεί πρόσθετα προβλήματα στην προσπάθεια για τη μείωση του χρέους.

Το γεγονός άλλωστε ότι εξαιρείται η ΕΚΤ, εκμεταλλεύθηκαν τα hedge funds, αγοράζοντας ομόλογα σε πολύ χαμηλές τιμές (και CDS), με την προσδοκία, όσο διατηρείται ο «εθελοντικός» χαρακτήρας της διαδικασίας, να πληρωθούν στο 100%.

Αν η διαδικασία γίνει υποχρεωτική, θα ενεργοποιήσουν τα CDS. Όσοι είχαν αγοράσει παλαιότερα και δεν έχουν ρευστοποιήσει ακόμα, θα «κλειδώσουν» μεγάλα κέρδη. Πάντως, σύμφωνα με το αμερικανικό αποθετήριο (DTCC), οι «καθαρές» τοποθετήσεις στα ελληνικά CDS είναι 3,3 δισ. δολάρια.

Πολλοί αναλυτές και ειδικοί στις αναδιαρθρώσεις κρατικού χρέους. εκτιμούν ότι αναπόφευκτα κάποτε θα τεθεί στο τραπέζι και το «κούρεμα» όχι μόνο των ομολόγων της ΕΚΤ, αλλά και των δανείων από τα κράτη της Ευρωζώνης.

Οι ρήτρες συλλογικής δράσης

Ένα από τα «όπλα» της ελληνικής κυβέρνησης και της τρόικας για την αντιμετώπιση των free riders (τζαμπατζήδων) είναι οι ρήτρες συλλογικής δράσης.

Εναλλακτικά, υπάρχει το ενδεχόμενο μία νέας αναδιάρθρωσης, μετά το PSI, που θα έχει υποχρεωτικό χαρακτήρα και θα τιμωρήσει όσους δεν συμμετείχα, στην εθελοντική διαδικασία, όπως έχουν επισημάνει σε μελέτη τους ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Ντιούκ (Duke), ειδικός στο χρηματοοικονομικό δίκαιο, Μίτου Γκουλάτι και το στέλεχος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανοικοδόμησης και Ανάπτυξης Τζέρομιν Ζέτελμάγιερ.

Με την επιβολή ρητρών στα υφιστάμενα ομόλογα, η μειοψηφία των ομολογιούχων (συνήθως από 25% έως 35%) υποχρεώνεται να συμφωνήσει με τους ίδιους όρους που έχει αποδεχθεί η πλειοψηφία. Εφόσον οι ρήτρες ενεργοποιηθούν, τότε έχουμε πιστωτικό επεισόδιο και ενεργοποίηση των CDS.

Αν δεν είναι μπλόφα της κυβέρνησης για να πείσει περισσότερους ομολογιούχους να συμμετάσχουν στη διαδικασία, η επιβολή των ρητρών θα έχει καταστροφικά αποτελέσματα, επισημαίνει στο in.gr o Ανδρέας Κούτρας της εταιρείας ερευνών ITC Markets στο Λονδίνο.

Αν η κυβέρνηση επιβάλει ρήτρες εκ των υστέρων, είναι μία ριψοκίνδυνη επιλογή και με πολλές επιπλοκές γενικότερα για την αγορά ομολόγων, καθώς οι επενδυτές όταν αγόραζαν τους τίτλους δεν ήξεραν ότι θα αντιμετωπίσουν στο μέλλον αυτό το ενδεχόμενο.

Εϊναι προφανές πως οι δηλώσεις για τη «μοναδική περίπτωση» της Ελλάδας δεν πείθουν κανένα επενδυτή και αμέσως μετά τη χώρα μας θα αρχίσουν να προεξοφλούν ανάλογα μέτρα και σε άλλες χώρες, με πρώτη στη σειρά την Πορτογαλία.

Γιώργος Κωστούλας

Newsroom ΔΟΛ

14o
14%
meteorologos.gr

Θεσσαλονίκη